Home Algemeen Algemeen 2020: Nederland opnieuw bezet!

2020: Nederland opnieuw bezet!

2407
7

Wellicht een dramatische titel voor een artikel, maar desalniettemin wel een toepasselijke lijkt me. Het jaar 2020 zal de geschiedenisboeken ingaan als het ‘Coronajaar’, zoals andere jaren en perioden in de geschiedenis ook een eigen naam kregen. Jaren en perioden met ‘ziekten’ zijn er in overvloed in de geschiedenis, zoals de Zwarte Dood (1346-1351), de Pest (1663-1666) en de Spaanse Griep (1918-1919). Tijdens geschiedenislessen komen deze nog aan bod, maar daarnaast zijn er ook nog veel onbekende pandemieën zoals de Pest van Cyprianus die een spoor van vernieling achterliet in de tijd van het Romeinse Rijk zo’n 250 jaar na Christus.

Het jaar 2020 zou in het teken moeten staan van vijfenzeventig jaar bevrijding. Op 5 mei 1945 gaf de Duitse bezetter zich over in aanwezigheid van geallieerde officieren en Prins Bernhard in Hotel De Wereld in Wageningen. In 2020 zouden de straten van Nederland weer oranje-gekleurd zijn en zouden we massaal onze vrijheid vieren. Een surrealistisch beeld als je nu naar buiten kijkt. Nederland viert geen vrijheid, want onze vrijheid is beperkt vanwege een pandemie die ons land treft: Nederland lijkt opnieuw bezet! Onze tegenstander is er een van formaat, gevaarlijk, niet in te schatten en bovenal onzichtbaar.

Inmiddels ben ik alweer twaalf jaar werkzaam binnen de ambulancedienst Brabant Zuidoost en volg daarnaast sinds drie jaar de opleiding tot docent geschiedenis aan de Fontys Hogeschool in Tilburg. De afgelopen drie jaar ben ik vooral bezig geweest om me voor te bereiden op een nieuwe toekomst, een tweede loopbaan en nieuwe ontwikkelingsmogelijkheden. Vandaag viel ineens het spreekwoordelijk kwartje: als ambulancechauffeur maak ik, samen met mijn collega’s en heel de Nederlandse ambulancesector deel uit van toekomstige geschiedenis. Niet geheel ondenkbaar dat over honderd jaar iemand afstudeert als historicus rondom het onderwerp pandemieën en waarbij hij of zij verwijst naar het ‘Coronajaar 2020’.

Als ik straks definitief voor de klas sta zal ik aan mijn leerlingen ook moeten bekennen dat ik het Coronavirus in eerste instantie onderschat had en dat de werkelijkheid deze gedachte snel inhaalde. Momenteel staan we aan het begin van de uitbraak die in geheel Brabant inmiddels goed zichtbaar en voelbaar is. Bijna alle verreden ritten staan in het teken van het virus en meerdere malen per dag worden de persoonlijke beschermingsmiddelen aangetrokken. Wat zelden in het verleden gebeurde, hooguit bij het vermoeden van een (vage) tropische ziekte, is ineens dagdagelijks geworden.

Het vak geschiedenis is onderverdeeld in tien tijdvakken en bijbehorende kenmerkende aspecten. Onze huidige tijd maakt deel uit van tijdvak tien (1950-heden), de tijd van televisie en computers en samengevat als de ‘moderne tijd’. Kenmerkende aspecten zijn bijvoorbeeld de toenemende westerse welvaart, de eenwording van Europa en de ontwikkeling van een pluriforme en multiculturele samenleving. Of het ‘Coronavirus’ een kenmerkend aspect zal worden van de eenentwintigste verwacht ik niet, want eerder genoemde pandemieën zijn ook geen kenmerkende aspecten geworden uiteindelijk.

Toch zal er de nabije toekomst aandacht gegeven gaan worden aan het Coronavirus en hoe kijken we als ambulancesector dan terug op deze dagen, weken of maanden? Het boek ‘Coronavirus’ is nog niet gepubliceerd, want de onbekende schrijver ervan is nog steeds bezig met een bloedstollend slot van het verhaal. Juist deze onzekerheid speelt de mens en de (ambulance)hulpverlener nu parten. De weegschaal van ambulancemedewerkers tussen de werk- en privésituatie kan in onbalans raken. We strijden aan het front tegen een onzichtbare tegenstander die op dit moment aan de winnende hand is. Hashtags op internet zorgen voor een gevoel van saamhorigheid, zoals #dmvda, #flattenthecurve en #holdtheline. Juist deze samenhorig hebben we als sector nodig. Niet alleen om de spreekwoordelijke moed erin te houden, maar ook om agenda’s naast elkaar te leggen om informatie te delen en problemen op te lossen die er zijn en nog gaan komen. De ambulancesector zal getest gaan worden op een schaal die velen van ons nog nooit ervaren hebben. Binnen mijn eigen team merk ik strijdvaardigheid, bereidheid om (extra) te werken, eigen initiatief om aan materialen te komen maar ook gevoelens van angst en onzekerheid.

Vanuit mijn eigen referentiekader kan ik alleen maar zeggen dat de angst reëel is, maar niet overheerst. Het zijn bijzondere tijden die vragen om bijzondere oplossingen en inspanningen. Inmiddels zijn collega’s uit Drenthe en Groningen naar Brabant gekomen om de eerste patiënten over te plaatsen, waardoor ook de noordelijke provincies een snelle toename van Coronapatiënten zullen krijgen. Ook worden er collega’s van Defensie ingezet om Brabant te helpen. Deze saamhorigheid zal van essentieel belang zijn, maar waarbij we nooit het individu uit het oog mogen verliezen. Zorg voor de patiënten staat binnen ons vak al jaren centraal, maar juist nu zal de zorg voor jezelf en de zorg voor je collega nog belangrijker worden. Zal saamhorigheid een kenmerkend aspect worden in de toekomst als we kijken naar het jaar 2020? Laten we het hopen.

Vooral ben ik bang dat egoïsme, domheid en onwetendheid ook in aanmerking kunnen komen voor een dergelijk kenmerkend aspect rondom de bestrijding van het virus. Nog steeds komt de Nederlander samen in bouwmarkten of parken, organiseren zogenaamde ‘schijt-aan-Corona-feestjes’ en lijken voorzorgsmaatregelen niet heel erg serieus te nemen. Het contrast met datgene wat we zien en meemaken op de werkvloer is (te) groot ten opzichte hoe (sommige) Nederlanders momenteel acteren. Pure onwetendheid of een vorm van zelfbescherming? Wat je niet ziet is er ook niet? Moeten we als ambulance- of zorgsector niet meer echte beelden delen zoals de praktijk er nu uitziet? Het antwoord daarop is simpel: dat kan niet vanwege de privacywetgeving en daar is wellicht iets voor te zeggen.

Een ding is zeker: als sector moeten we door en kunnen we niet opgeven. Zeker niet in een jaar waarin vrijheid gevierd zou worden en waarbij juist deze vrijheid onder druk komt te staan omdat begrippen als ‘isolatie’, ‘quarantaine’ en ‘social distancing’ momenteel van essentieel belang zijn. Ondanks de onzichtbare tegenstander geven we als sector niet op, anders deden we met z’n allen dit werk ook niet. In 1944 gaf de Amerikaanse generaal McAuliffe misschien wel het beste antwoord op een vraag van de vijand. De Duitsers vroegen de Amerikaanse generaal zich over te geven omdat hij en zijn troepen zich in kansloze positie zouden bevinden. Zijn antwoord van destijds past misschien ook wel op de huidige vraag: gaan we ons overgeven aan het Coronavirus? “NUTS!”

7 REACTIES

  1. Ardennen offensief/Slag om Bastogne als ik me goed herinner, (Patton maakte een eind aan het beleg). Mooi verhaal Patrick

Comments are closed.